Gurmelerin gurmesi, Tulum’un Ceviche’si

29 Aralık 2009 - 4 Aralık 2010

Küba’da biraz kilo kaybettikten sonra, yemek özlemi ile indik Cancun havalimanına. Meksika’ya geri döndüğümüz havadaki yemek kokusundan ve caddelere taşan restoranlardan anlaşılmıştı.

Ortanca Özel ailesinin bize yılbaşı hediyesi olan Tulum’da beş günlük yayma aktivitesini gerçekleştireceğimiz otelimize gitmek üzere havalimanından otobüs ayarlayıp, özlediğimiz gerçek marketten hemen sandviç ve meyve suyu yuttuk. Ve otobüsümüz Tulum’a hareket etti…

Uykusal bir yolculuktan sonra, otobüs Tulum terminalinden hareket etmek üzere iken, uyku sersemi ve adrenalin dolarak indik otobüsten. Saatler 23:00’ü ( Türkiye’de 7 saat geri) gösterirken taksiye binip otelimize pışpışlandık.

Gece yarısı karanlığı içerisinden otelimizin girişini bularak ve fakat bize fener tutan amigo amcanın yüzünü seçemeyerek rezervasyonumuzu onaylatıp cabanamızın egzotik yatağına rötarsız iniş yaptık.

Horul bir geceden sonra sözcüklerin yetemediği ancak cennet kelimesinin anlam bulabildiği bir sabaha uyanıp beyaz kumlardan kahvaltımıza koştuk. İşte bu an Tulum gurme başladı.

Sabah kahvaltısı dedikleri ve aslında 2 kilo meyveden oluşan ( papaya, mango, yeşil elma ve tropikal bir sürü zerzavat) ve bununla yetinmeyip yanımızda sıkılmış tazelikteki bir bardak meyve suyunun yanında ayıp olmasın diye mantarlı dehşet leziz bir omlet ile başladık güne. Dilediğiniz adet kahveyi de unutmadan ekleyeyim.

Dolu mide ile yüzülmez felsefesi ile denizden uzak durup ( o dalgalarda yüzmek yemiyor ancak parmak ve topuk sokulabiliniyor deniz dedikleri kaplıcamsı suya) yaymak ve hamakta hammak (bkz. Ferhan Şensoy) sureti ile dinlendiğimizden emin olup otelimizin bize aferin iyi ki geldiniz bedava kuponları ile beleş ve limonsal margaritamızı içtik keyifle beyaz kumlar üzerindeki barda.

Akşam olduğunu fark edip – zira dolunay tabak gibi göz kırpıyordu – Tulum’un pahalı olması nedeni ile kendimizi taksiye ve sonrası markete attık. Birkaç lüzumlu atıştırmalık yanında, yeni yıla giriş amacı ila patlatılmasını düşündüğümüz şampanyamızı alıp otelimize aynı yöntem ile geri taksilendik.

31 Aralık sabahı diğer leziz kahvaltımızı yapıp, tekrar plaj barındaki yerimizi aldık. Karımcığımın bir süredir denemek istediği Hindistan cevizi içerisindeki alkolden ısmarladık. Coco loco olarak adlandırılan ve içeriği tekila, bacardi, bombay cin ve taze hindistan cevizi sütünden oluşan alkol şelalesinden içerek ufuklara daldık.

Yeni yıla saatler kala (yaklaşk 6 saat) kaşınan midelerimizi yatıştırmak üzere beyaz kumlar üzerinde nachos, dipsos ve biralarımız eşliğinde piknik yaptık. Ama bunlarla yetinemeyeceğimizi anlayarak – yılbaşı gecesi karıcığımı nachosla kandırmam bana yakışmazdı – dolunay ışığı eşliğinde plaj restoranımızı bulduk. Menü fiyatı yeni yıl için gayet makul, restoran sahibi Amerikalı amigo çok nazikti. Hemen yeni yıl gecesi menüsünden ısmarlayıp dolunay manzarasına daldık. Merakınızı gidermek için menüyü anlatmam gerekirse; başlangıç olarak nefis bir sopa de tortilla (çorba), ardından ana yemek olarak – ki buna çok baba yemek diyerek kendimi düzeltmek istiyorum – lobster (ıstakoz), buharda pişmiş taze sebzeler ve bir grup jumbo karidesten oluşan tabağımızı tabak hariç yuttuk. Biraz çok gelen yemeğimizi eritmek üzere dolunayı yakalamak üzere kumlarda el ele koştuk. Ve fakat sindirmek olanak dahilinde olmadığı için saat 24:00 olmadan biraz kestirmek üzere cabanamıza (bungalow)döndük.

Noel babalı ufak bir rüyadan sonra yeni yıla girmek üzere şampanyamızı aydedeye doğru patlattık ve bir şişe şampanyayı içtik afiyet de oldu doğal olarak… Ağzınızın suyunu alt paragrafa akıtarak yeni yıl sabahına yeni olarak uyanmak için doğal cabanamızda doğada uyuduk.

Yeni yılın ilk gününde yeni yemeklere aç olarak kumsalda – bu kez denize girerek – dinlenip bulduğumuz beleş kuponlarla kumsal barımızdan alkollendik. Akşam olduğunda yemek avına çıkarak – Tulum’da yemek kumsal ve deniz üçlüsü çok ağır basıyor- karıcığımın yengeç sezileri ile bir İtalyan restoran bulduk. Çok kalabalık ve aç insan turist sürüsünü bekleyip masamıza kavuştuk. Gerçek İtalyan makarnalarımızı yedikten ve kadeh şaraplarımızı yudumladıktan sonra geceyi sonlandırdık.

Ertesi gün bizi bekleyen lezzet rüzgârından habersiz kumsalda biraz yayıp sonrasında yürüyüşe çıktık. Keşfettiğimiz öğlen restoranında masamızda güneşlenerek ısmarladığımız yemekleri beklemeye koyulduk. İşte tam bu noktada size Latin Amerika mucizesi Ceviche’den bahsetmek istiyorum. Ceviche deniz ürünlerinden yapılan – ister karides ister balık ister ahtapot – bizdeki lakerda mantığına yakın, lime, sarımsak ve domates ile desteklenen muhteşem bir aperatif. Aperatif olarak hoşnut kalmazsanız 8 tabak yiyerek ana yemek haline dönüştürebilirsiniz.

Sahilde beyaz kumlarda yaymak aktivitesinden hoşnut karnımız tıka basa dolu olarak Tulum efsanesini sonlandırdık. Bir sonraki gurme durağımız Kolombiya… Bol kahveli günler dileyerek Cancun’dan Bogota’ya uçuyoruz…

Deniz, kum, güneş ve bol dalga, işte Karayipler!

Meksika’nın Karayip sahillerinde niyetiniz deniz ve güneşse birkaç belirgin rota var. Cancun, Playa de Carmen ve Tulum. Cancun, sahil boyu sıralanan birbirinden lüks binlerce oteli, satıcıları ve Amerikalı bol çocuklu turistleri ile baştan ilgi alanımızın dışında kaldı. Diğer alternatif Playa de Carmen’de de durum Cancun’dan çok farklı değil ancak buranın asıl olayı Meksika’nın parti mekanı oluşuymuş, pek parti insanları olmadığımızdan burayı de elemekte zorlanmadık. Tulum ise uzuuun bir sahil boyunca sıralanmış Karayiplere arkadaş bungalovları, ufak sahil restoranları ve dinmeyen dalgalı denizi ile daha çok backpackerlar ve huzur arayanların mekanı.

Elimizde fazladan bir 5 gün olunca ve Tulum’da bütün davetkarlığı ile bizi çağırınca, biz de buraya gelmeye karar verdik. Karar vermek kolay olsa da iş kalacak makul bir yer aramaya başlayınca, eli kulağındaki yılbaşı münasebetiyle olanaksızlaşmaya başladı. Tam o esnada ise orta boy Özel ailesi bize nefis bir yılbaşı sürprizi yaparak bizleri Coco Tulum’da Karayiplerle bütünleştirdiler. Kendilerine bu nazik davranışlarından ötürü tekrardan çok teşekkür ediyoruz.

Esasen buraya dair yazılacak çok fazla bir şey yok.

Kuş sesleri ile uyanıp, dalga sesleri ile uyuyoruz. Sabahları daha yüzümüzü yıkamadan biraz dalgalarla oynadıktan sonra, kumsalda bir iki saat hamak keyfi, ardından bir margarita ya da cocolocco, kumsalda aşağı yukarı yürüyüş, akşamına leziz bir yemek ve dolunayın altında uzun bir yürüyüş ya da tekrar hamak keyfi.

Günler böyle geçiyor işte, bugün bütün bunların üzerine deniz kaplumbağamı da görmüşüm. Daha ne olsun.

Bogota’da görüşmek üzere, sizleri Küba ve Tulum Gurme ile baş başa bırakıyorum.

Ben bugün su kaplumbağası gördüm

Üstelik de kendileri hemen 30 cm aşağımdan geçti, inanılmazdı. Küçük yüzgeçleri ile tini mini ilerledi sonra da kayboldu. Ardımda biricik sevgilim Tansucum olmasa muhtemelen hayvancağızı derinlere kadar takip ederdim. Karayiplerin dalgası bol denizinde şnorkel yapmak her ne kadar bir parça zorlasa da, her renkten balık ve benim için kaplumbağa ile pek şahane oldu.

Chichen Itza

18 Aralık 2009

Arka arkaya birbirinden şükela Maya kentlerini gezdikten sonra Chichen Itza’ya gitmeye biraz üşendiğimizi itiraf etmeliyim. Ancak kendilerinin dünyanın yeni yedi harikasından birisi seçilmiş olması ve en önemli Maya kentlerinden birisi sayılmalarından ötürü gitmemezlik etme gibi bir durum söz konusu olamazdı.

Gittik, gezdik, gördük! Diyebiliriz ki.

Chichen Itza’yı Amerikalılar ve kapitalizm istila etmiş. Kentin her köşesi, her yürüyüş rotası, tapınak, piramit ya da arkeolojik eser olmayan her yerde rengarenk tezgahları ile onlarca satıcı ve her tezgahın önünde kendini alışverişe kaptırmış bir grup bulunuyor.

Şehir çok güzel, binaların büyük bir kısmı çok iyi korunmuş durumda, diğer Maya kentlerinde olmayan mimari yapıları görebiliyorsunuz ama satıcılar denizi içinde ne yazık ki ruhunu kaybetmiş.

Binlerce uyaranın arasında ana fikre odaklanmak zorlaşıyor, algı ve konsantrasyon yok oluyor. Cengaver bir eski arkeolog olarak ben her ne kadar her şeyi en ince ayrıntısına kadar incelemiş olsam ve yarı Japon Tanzucuum da her anı fotoğraflamış olsa da bu kısmı da haber vermek istedik.

Merida, Yucatan çok leziz hakikaten…

16 Aralık-20 Aralık 2009

Guatemala’dan zor ve yorucu bir yolculuk sonrası Meksika topraklarına ve lezzetlerine ulaşmanın verdiği heyecan ile biz küçük Özel ailesi verdik yine kendimizi yemeğe ve gezmeye…
İlk Meksika durağımız olan Palenque’de, Merida yolculuğumuz öncesi otobüs terminalinde beklerken guruldayan küçük özel karınlarımızı doyurmak için ben Tansu kendimi yemek bulma avlanma görevine adadım. Terminale gelmezden önce dikizlediğim Taco’cuları bulmak için karıcığımı çantalarımız ile birlikte, güvenlikli terminal koltuklarında 10 dakikalığına bıraktım. Görev gayet ulvi ve kesinlikle çözülmesi gereken, gerçekleşmediği takdirde 8 saat aç kalacağımız ciddi bir sorumluluktu. Bu sorumluluk bilinci ile tacocular şakkadanak bulundu ve 30 peso karşılığında 6 adet leziz taco şipşak edilinip afiyetle yenildi.
Ertesi sabahın 5 inde Merida ile buluştuk. Zor da olsa bulduğumuz hostelimize yerleştikten sonra, kendimizi bu büyük kentin sokaklarına atıverdik. Biraz tourist information biraz tabanway geziden sonra tahmin edeceğiniz üzere kahvaltı etmek gerekliliği ile gözümüze kestirdiğimiz güzel bir yere oturuverdik. Merida ve Yucatan mutfağının methini kitaplardan ve ordan buradan okumuş ve duymuştuk. Garson Amigo beyefendi menüyü uzattığında desayunos (kahvaltı) yazan bölüm çok ilgi çekici idi. Kendimize hemen Yucatan’a özgü otlarla hazırlanacak olan omletlerimizi ve kahvelerimizi ısmarladık. Aman yarabbim o ne lezzetli omlet idi… Kahvaltının diğer sürprizi ise; garson amigo beyefendinin boşalmakbilmez kahve fincanlarımızı, durmakbilmez bir kibarlık içinde durmadan doldurması idi. Artık son kertede ben dayanamayıp ‘ No mas, mucho gracias ‘ deyip İspanyolcayı söküverdim…
Merida bu ilk hareketi ile gelecek 5 günümüzün sinyalini veriyordu. Mutfağı olan hostelimiz için bir market alışverişi yapıp, Meksika mutfağındaki rüştümü kanıtlamak hevesi içerisine girdim. İlk akşam yemek yapmaktan vazcayıp, hostel sahibinin önerdiği mekana gidip, sopa de lime, panachos ve salbutes yedik. Merida ufak ufak gözüme girmeye başlamıştı. Sopa de lime bildiğimiz tavuk çorbasının içinde limeler yüzen şekli ve fakat çok lezzetli idi. Yucatan memleketinde limon yerine lime buldukları için farklı bir disiplinle yapmışlardı çorbayı. Diğer taco ailesinden gibi görünen panachos ve salbutes de tavuk eti didikli tacolar idi. Gayet lezzetli, doymuş olarak döndük ‘adresini zor bulduğumuz hostel’ odasına.
İkinci gün marketten aldığımız; domates, kuru soğan, lime, zeytinyağı ve avakado ile nachoslarımıza eşlik etmesi için bir dipsos hazırladım. Artık Meksikalı idim ve karıcığım çok mutlu olarak bunu da başarmanın verdiği gurula dipsos tabağını silip süpürdü. Afiyet olsundu yaşasındı.
Ertesi gün, bitanecik karıcığımın ilk gün görüp göz koyduğu Maya çikolatıcısına gittik. Pek hoş maya motiflerinin ve kakao dövüp perişan ettikleri alet edevatın arasından geçip, saks mavisi odadaki masaya oturduk. Karıcım americano ve ben maya kahvesi istedim. Doğal olarak yanına bir browni ile masamızı süsledik. Browni maya piramiti şeklinde ve kakao tarlasından çıkmış kadar zengindi ( çok lezeetli ve çikolata doluydu). Karıcığımın americanosu pek koyu ve fakat süt ile biraz olsun seyreltilebiliyordu. Benim maya tradisyonel kahveme gelince; bir tahta çöp ucunda kakao topu ve sıcak su dolu fincan geldi masaya. Kakao topunu suya daldırıp karıştırmak sureti ile hazır ediliyordu mayasal kahve. Tadına gelince; sıradan kahve anlayışı dışında baharatımsal hatta acı bir lezzete sahipti. Denemek güzel fakat bu deneyimi tekrar etmek anlamsızdı. O yüzden hesabımızı ödeyip çıktık mayasal cafeden.
Pazar günü gelip çattığında, biz de bir heyecan kıpırdanması ile Merida meydanına her Pazar kurulan ve binbir sokak yemekçisinin stand açtığı meydana attık kendimizi. Son günümüz olmasının verdiği coşkuyla her köşeden bir tat yakalayıp yuttuk. Taco’sundan Salbutesi’ne, adını bilmediğimiz wafflelımsıdan çok özel ve güzel mısır mayonez ve peynir karışımına kadar pek çok tat deneyip, sokak dans ve müzik gösterileri arasında günümüze son verdik… Merida Pazar günü sunduğu nimetler ile bizden bir aferin aldı. Artık Küba’ya, devrime devrimsel yaşamaya gitme zamanımız gelmişti… Küba gurmede buluşmak dileği ile özgür ve mutlu kalın…

Herkese harika bir yıl diliyoruz!!

Karayipler de saat 19:30, İstanbul yeni yıla çoktan girdi. Harika bir dolunay var sahilde, yeni yıla bir şişe şampanya ve aydede eşliğinde, ayaklarımıza dalgalar vururken gireceğiz. Herkese harika bir yıl diliyoruz. 2010'dan ve gelecek tüm yıllardan isteyin, her şeyi isteyin. Aklınızdaki, hayal ettiğiniz her şeyi. Bizde işe yaradı, sizde neden yaramasın ki.

sevgiler,

Merida’da kafayı yiyen hava durumu

16 Aralık -20 Aralık 2009

Bir aydır yağmur yüzü görmemiş ve makul sıcağın tadını çıkarak bünyemiz Merida’da ne yazık ki tuhaf hava şartları ile karşılaşmak durumunda kaldı. Sabah 6 gibi geleceğimizi düşündüğümüz terminale 5 te gelince bir saat kadar terminalde oyalanıp internetten kalacak bir yerler baktık, altı gibi çıkarak, bir süre anlamsızca dünyanın en kolay şehrinde-sokaklar birbirlerini dik ve paralel kesiyor ve sokak isimleri 2,4, 6 ve 1,3,5 olarak artıyor- kaybolduktan sonra pansiyonumuzu bulduk, gerekli pazarlıklar yapıldıktan sonra 2 kişi 200 pesoya (16 dolar) banyolu ve kahvaltılı odamıza yerleştik, buraya kadar her şey pek güzeldi. Duşlar yapıldı, 5 gün kalacak olmanın verdiği rehavet ile çanta boşaltıldı ve dışarı çıkıldı.

Merida’da havalar tamamıyla delirmiş durumda!

O da ne, nem ve boğucu bir sıcak. Çok sıcak, ardından şıpır yağmur, ardından çok yağmur. Gayet yazlık kostümlerle dışarı çıkıp donumuza kadar ıslandığımızı gayet rahatlıkla söyleyebilirim.

Merida Yucatan eyaletinin başkenti ve aynı zamanda da en büyük şehri. Yaklaşık 1 milyon kişinin yaşadığı şehirde ilk bakışta pek bir şey yok gibi görülüyor, her ne kadar çok organize çalışan Yucatan belediyesi dergileri, ilanları ve diğer bilumum baslı malzemeleri ile tersini göstermeye çalışsa da.

Ancak şehrin çevresinde gezilecek bir sürü Maya kenti var, bizim niyetimiz ise sadece Chichen Itza’ya gitmek, şehirde yaymak, enerji depolamak ve en önemlisi Merida’da her hafta sonu Cumartesi akşam 19’da başlayıp Pazar akşam 9’a kadar süren şenliklerde dans etmek, milleti izlemek, yemek, içmek ve tekrar içmek. Fiestanın ve Chichen Itza'nın detayları çoook yakında bu adreste.

Zorlu bir yolun ardından Palenque

15 Aralık 2009
Kötü otobüs yolculukları yapıyoruz, ama her birisinin kendine özgü komik ve eğlenceli tarafları da oluyor, Palenque yolculuğu bu yolculukların tepe noktası oldu diyebilirim. Dışarıdan bakışta gayet minübüs görünümlü bir araçla Flores’ten Meksika sınırı Bethel’e doğru yola çıktık. Sabah henüz 5:00, Plan 12 gibi Palenque varmak, derhal bir otobas bileti edinmek, çantaları otobüs civarına bırakmak ve Palenque Antik şehrine gitmek. Sınıra kadar giden yolun tamamen toprak olması nedeniyle minübüsümüz saatte 15 km falan gibi bir hızla gidiyor.

Guatemala, kayıp güzellik, çılgın bir doğa, yalınayak çocuklar, darmadağınık evler, domuzlar, tavuğun her evresi, yol boyu eşlikçimiz. Guatemala’ya bu yol boyu bir kere daha hayran oluyorum ve en az 20 kere daha üzülüyorum bu ülke ve iyi niyetli insanları için.

Sınırda pasaportlarımız ve yanında 5’şer dolareslerimizi sayın Guatemalalı gümrük memuru abiye verdikten sonra, yolumuzun geri kalanına botla devam edeceğimiz söyleniyor. Olar, biniyoruz uzun ince tahta kayığımıza, bu kez kıçtan takmalı motoru olması sebebiyle biraz daha hızlıyız. Nehrin manzarası nefis, tanzuyla birbirimizi dürte dürte varıyoruz Meksika tarafına. Nehrin diğer yanı artık Meksika, minübüsler bile değişiyor, koltuklar rahat, air condition var ama şöförler sevimsiz, nerde o Guatemalalı komik abiler.
Gümrük memuru amigo gene bizim pasaportları algılamakta zorluk çekiyor, eviriyor, çeviriyor, sonunda bir takım kağıtlar eşliğinde geri tutuşturuyor, kağıtlar doldurulup gerekli onayı alıyoruz, yola devam. 10 dakika geçti geçmedi başka bir amigo durduruyor, 15 peso istiyor kelle başı, biz kek turistlerden, antik bir yol içinden geçiyormuşuz, kanatlarımız olmadığı için ödüyoruz mecburen, minibüsteki Meksikalılar bittabi ki ödemiyorlar.

Bir iki asker araması derken nihayet 2 gibi Palenque’deyiz ve dünyanın en hızlı sırt çantalı çifti de biz olmalıyız. Alis’in tavşanı içimden kaçmışcasına önce otobüs durağına varılıyor, bileti al, çantayı ver, sandviç al ve nihayet Palenque giden bir minibüsün içinden, elimde sandviçimle sırıtıyorum.

Palenque’de de aynı nakarat önce antik kentin yolu için bir miktar pesos, sonra da kente giriş için bir miktar daha. (önce 25 sonra 51 pesos)
Palenque yaratan Mayalar, diğerlerinin tanrıları olmalı, Tikal’de cangıla aşık olan ben bu defa kente aşık oluyorum. Bu yol boyu bakalım ne kadar çok mavi boncuk dağıtacağım. Palenque bir mimari şaheserler bütünü, piramitlerin içlerine kadar gezebilme özgürlüğünün sunulmuş olmasının da bunda büyük bir etkisi olduğu kesin. Burada da arka planda orman var, ancak eserler bir bütün olarak ormanın hemen yanı başında duruyor ve ulaşmak için ormanın içinden geçilmesi gerekmiyor. Bir kaç parça ağaçlar arasında gizli o kadar.

Gezi boyunca, arka fonda aşırı yüksek desibelden maymun çığlıkları, bu gürültüye bu adamlar herhalde çiftleşiyorlar diye düşündük, rehber amigolardan biri küçük ama çok gürültücüdürler diye olaya açıklı getirdi, gerçi aynı amigo çekik kızları gezdirdiği için tapınağın alınlığındaki figürü de bu da Buda diye anlatıyordu, aynı oturma şekline sahip figürü Chichen Itza’da da gördük pek Budist bir tarafı yoktu ya neyse-

İrili ufaklı tapınaklar arasında koşuşturmayla geçen iki buçuk saatin sonunda(antik kent 16:45’te kapanıyordu ve ben herrr şeyi görmek istiyordum) yorgun ama ağzı kulaklarında yolcular olarak otobüsümüzü beklemek üzere Palengue şehrine geri döndük.

Ya basta! Yeter artık!

Yeni durağımız, Meksika’nın en fakir eyaleti Chipas’ın, koloniyel mimarisi ile ünlü kenti San Cristobal de la Casas. Burası aynı zamanda 1994’te ABD ile imzalanan NAFTA antlaşmasının adından Zapatistaların işgal ettikleri ve eylemlerini başlattıkları nokta. Sub-commandante Marcos önderliğindeki Zapatistaların sloganı şehrin genel ruhunu yansıtıyor. Ya basta! Yeter artık!

Eylemlerinin ilk 3 ayında silahlı mücadele yürüten EZLN (Zapatista Ulusal Kurtuluş Ordusu), bu üç ayın sona ermesinin ardından Marcos’un köyündeki kadınlara verdiği söz üzerine silahı bırakıyor ve mücadelesini “kalemimiz, silahımızdır” anlayışıyla sürdürüyorlar.

Eylemleri ve inatları ile tüm dünyada yükselmekte olan anti kapitalist hareketlere öncü olan ve cesaret veren Zapatistaların bir kolu olan OCEZ (Organizacion Campesina Emilio Zapata- Köylü Emilio Zapata Örgütü) bir ayı aşkın bir süredir San Cristobal’in ana meydanını işgal etmiş durumda. Kanadalı bir firma tarafından kurulacak olan maden ocağını protesto etmek amacıyla kurulan süper primitif kampta, iki yüze yakın kişi yaşıyor. Maden ocağı demek, çevrenin tahribatı ve tarımla uğraşan yerli halkın daha da fakirleşmesi demek, bu yüzden de eylemlerini kazanana kadar sürdürmekte kararlı OCEZ taraftarları. Mayaların torunları Chipaslılar atalarının aksine hemen teslim olmamak için direniyorlar, umuyoruz kazanan taraf onlar olur.

Bölgenin diğer fark edilen yönü ise, dindarlığı, şehrin dört bir yanını kiliseler sarmış durumda, etraftaki Maya köylerinde de durum değişmiyor. Sefalet ve dindarlık elele, ne kadar tanıdık değil mi?

Ama tabii ki bu durumun eğlenceli yanları da yok değil, San Cristobal’de şehirde kaldığımız günlerde başlayan ve buranın en önemli azizesi olan Guadalupe adına yapılan şenlikler mesela.

Kentin görece olarak en yüksek noktasındaki Guadalupe’ye adanmış olan kiliseye doğru her gün artan bir kalabalık ellerinde dev mumlar ve çiçeklerle yürüyorlar, grubun önünde yer alan orkestra ise harika müziklerle onları yönlendiriyor, her sokak başında şarkılar, sloganlar ve işaret fişekleri ile de bulundukları yeri şehirde bulunan herkese ilan ediyorlar. Böyle bir dini kutlamaya alışık olmadığımızdan bizde grubun peşine takılıp başarısız fotoğraf çekme deneyimlerinde bulunduk ancak hadisenin gece cereyan etmesinden ötürü arkadaşların coşkusu fotoğraflara pek yansımadı.

Mayaların torunları başka ne yapıyor!

Meyve satıyor ve ibadet ediyor. San Cristobal’e 10 km uzaklıkta Chamula köyünde bölgedeki en geniş Maya topluluğu yaşamakta. Turist el kitaplarında the most traditional people (en gelenekçi topluluk) olarak tanıtılan bu köyde insanların olayı bir şeyler satmak ve ibadet etmek. Halk her ne kadar koyu Katolikleştirilmiş olsa da ibadet şekilleri pek Katolik değil. Köyün merkezindeki kilise ilk para ödeyerek girmek durumunda kaldığımız dini mekan, içeride inanılmaz bir görüntü var. Bildiğimiz kiliselere benzemiyor, oturma sırası yok, gerçek bir papaz hitabet yeri yok, her yer mumlar ve taze çiçeklerle dolu-bildiğimiz aranjmalar, yerler çam yaprağına benzeyen bir bitki ile döşeli. Tavandan aşağıya dev örtüler sarkıyor ve aralarında kağıttan süslemeler var. Şatafat yok, abartı yok. İnsanlar yerde oturuyor, bitkileri temizleyerek kendilerine bir alan açıyor sonra da bu zeminin üzerinde mumlarını yakmaya başlıyorlar, bir köşede Chamulalı bir kadın azizesine yakarırken, çocukları bitkilerin üzerinde yuvarlanarak oyun oynuyorlar, ileride kendinden geçmiş bir adam kah ahlayıp kah dövünerek karşısındaki aziz resmi ile konuşuyor. Gerçekten çok etkileyici ama bir yandan da Mayaların torunları bu hallere mi düşeceklerdi hissini yaşatmadı değil?.

Kısa süreliğine Meksika ile vedalaşıp Guetemala Panajachel’e gidiyoruz.